Với Ferrari, cuốn sách mới do Taschen phát hành không chỉ là một ấn phẩm sưu tầm dày 688 trang, mà còn là một cách nhìn nhận lại lịch sử của thương hiệu siêu xe nổi tiếng nhất thế giới qua lăng kính thiết kế. Được biên tập bởi nhà báo thể thao Pino Allievi, cuốn sách lần theo những khoảnh khắc then chốt đã định hình nên diện mạo Ferrari: từ đường đua, xưởng chế tác cho đến triết lý thẩm mỹ vẫn còn nguyên giá trị cho đến hôm nay.
Câu chuyện bắt đầu từ trước khi cái tên Ferrari xuất hiện trên nắp capo. Năm 1929, Enzo Ferrari thành lập Scuderia Ferrari như một đội đua tư nhân khi ông vẫn đang làm việc cho Alfa Romeo. Một bức ảnh chụp gian trưng bày Scuderia Ferrari tại Hội chợ Bologna năm 1932 còn lưu giữ không khí của thời kỳ khởi nguyên ấy: xe đua, lốp, bảng quảng cáo kỹ thuật – tất cả cho thấy Ferrari, ngay từ đầu, đã gắn chặt bản sắc của mình với thế giới đua xe và tinh thần kỹ nghệ.
Bước ngoặt thực sự đến với Ferrari 125 S, mẫu xe đầu tiên mang biểu tượng Ngựa Chồm. Thiết kế bởi Gioachino Colombo, chiếc xe kết hợp khung gầm Gilco với động cơ V12 dung tích 1,5 lít, nặng chỉ 44 kg. Đây cũng là chiếc Ferrari đầu tiên ra đời tại nhà máy Maranello, được Enzo Ferrari xây dựng bằng khoản tiền bồi thường khi ông rời Alfa Romeo năm 1939. Từ khoảnh khắc đó, Maranello trở thành trái tim của một huyền thoại.
Động cơ V12 nhanh chóng trở thành dấu ấn không thể tách rời khỏi Ferrari. Trong cuốn sách, Allievi gọi đây là “khối động lực đẹp nhất từng được chế tạo”. Một bức ảnh hiếm ghi lại cảnh Enzo Ferrari đứng quan sát động cơ V12 trong xưởng sản xuất, như thể ông đang nhìn thấy tương lai của thương hiệu mình vừa khai sinh.
Nếu V12 là trái tim thì hình dáng thân xe chính là linh hồn. Ferrari 1962 GTO được Allievi mô tả là chiếc Ferrari “độc quyền và đắt giá nhất” từng được chế tạo. Đường nét uốn lượn của xe được Sergio Scaglietti tạo nên gần như không cần bản vẽ sơ bộ, với sự đóng góp của những bộ óc kỹ thuật vĩ đại như Giotto Bizzarrini, Carlo Chiti và Mauro Forghieri. GTO không chỉ là một cỗ máy tốc độ, mà là minh chứng cho cách Ferrari dung hòa kỹ thuật thuần túy với vẻ đẹp bản năng.
Mối quan hệ giữa Enzo Ferrari và Battista Pininfarina đóng vai trò quyết định trong việc định hình ngôn ngữ thiết kế của hãng. Một bức ảnh chụp hai người bên chiếc xe F1 tại Maranello gợi lại sự khởi đầu của mối cộng tác năm 1951. Ferrari chọn Pininfarina vì những đường nét “đơn giản, sạch sẽ, cốt lõi” – những thiết kế không chạy theo mốt, mà giữ được vẻ trẻ trung theo thời gian. Chính lựa chọn ấy đã giúp Ferrari tránh được sự phô trương nhất thời để hướng đến tính bền vững về thẩm mỹ.
Đường đua luôn là phòng thí nghiệm khắc nghiệt nhất cho thiết kế. Và Targa Florio tại Sicily, một trong những giải đua huyền thoại, đã chứng kiến nhiều chiến thắng đáng nhớ của Ferrari. Hình ảnh chiếc 330 P3 tranh tài năm 1966 với Lorenzo Bandini và Nino Vaccarella sau tay lái cho thấy mối liên kết chặt chẽ giữa thành công trên đường đua và sự tiến hóa trong thiết kế xe thương mại.
Ở một khía cạnh khác, Ferrari 206 GT lại mang nhiều cảm xúc cá nhân hơn. Được Enzo Ferrari dành tặng cho người con trai Dino qua đời khi mới 24 tuổi, mẫu xe ra mắt năm 1967 sử dụng động cơ V6 do Vittorio Jano thiết kế. Allievi gọi đây là “một kiệt tác của Pininfarina” với các ưu điểm như nhỏ gọn, linh hoạt và vượt thời gian, chứng minh rằng Ferrari không chỉ tôn trọng sức mạnh mà còn đề cao vẻ đẹp tinh tế.
Tinh thần ấy tiếp tục được nối dài trong thế kỷ 21 với Ferrari Monza SP2 ra mắt năm 2018. Mẫu xe gợi lại hình ảnh những chiếc barchetta thập niên 1950–1960, nơi người lái hoàn toàn “mở” với không gian xung quanh. Với động cơ V12 6.500 cc, công suất 800 mã lực và tốc độ hơn 300 km/h, Monza SP2 là sự giao thoa giữa hoài niệm và công nghệ hiện đại, dành cho những tay lái thực sự dày dạn kinh nghiệm.
Cuốn sách khép lại bằng một hình ảnh mang tính biểu tượng cho tương lai: E-Building tại Maranello, khánh thành năm 2024. Đây sẽ là nơi sản xuất mẫu Ferrari thuần điện đầu tiên dự kiến ra mắt năm 2026. Theo Allievi, Ferrari “luôn nhìn về phía trước”, từ động cơ hút khí tự nhiên, turbo, hybrid cho đến xe điện – không phải để chạy theo xu hướng, mà để tiếp tục dẫn đầu bằng kỹ nghệ.
Qua những hình ảnh và câu chuyện ấy, Ferrari hiện lên không chỉ như một thương hiệu siêu xe mà như một dòng chảy thiết kế liên tục không ngừng nghỉ. Họ thay đổi công nghệ, thích nghi thời đại nhưng vẫn giữ vững một nguyên tắc cốt lõi: vẻ đẹp chỉ thực sự tồn tại khi nó sinh ra từ chức năng, tốc độ và cảm xúc thuần khiết.
